Trentino Alto Adige is een noordelijk gelegen regio in Italië en grenst aan Oostenrijk. Zuid-Tirol (of Alto Adige in het Italiaans) is een drietalig gebied waar het Duits de boventoon voert. Italiaans wordt door slechts een kwart van de bevolking gesproken, terwijl de derde taal - het Ladinisch een nauw aan het Retro-Romaans verwante taal - slechts door vier procent van de inwoners wordt gesproken. Zuid-Tirol en de provincie Trentino vielen sinds 1363 onder het Habsburgse huis en behoorden daarmee tot Oostenrijk. De Eerste Wereldoorlog bracht hier verandering in. Beide provincies werden door het Geheime Pact van Londen (1915) aan Italië toegewezen als dank voor de geallieerde steun in de oorlog. De Brennerpas in het uiterste noorden van Italië werd daarbij als grens met Oostenrijk gesteld. Overigens gold hetzelfde voor de regio Venezia Giulia in het noordoosten van Italië. Sindsdien is Zuid-Tirol de meest noordelijk gelegen provincie en valt onder de regio’s Lombardije en Trentino-Alto Adige. Doordat het aan Italië werd toegewezen, kreeg de Duitstalige bevolking de Italiaanse nationaliteit toegewezen. Dit zorgde tot in de jaren ‘70 van de vorige eeuw voor onrust en aanslagen. 

Il Giro del Trentino - sinds 2017 de Tour of the Alps - is de meest aansprekende koers in deze regio en vormt met de Ronde van Romandië dé ideale voorbereidingskoers op de Giro d'Italia. Deze bergachtige etappewedstrijd wordt sinds 1962 verreden. Opmerkelijk feit is dat de koers in 1962 en 1963 een eendagswedstrijd is en pas na zestien jaar, in 1979, weer werd verreden. Vanaf dat jaar is het een vierdaagse wedstrijd is en na de samensmelting met de Trofeo Melinda een vijfdaagse wedstrijd. d. Zeer grote Italiaanse namen sieren de erelijst: van Moser tot Saronni, van Bugno tot Savoldelli, van Cunego tot Nibali. Vanaf 2014 tot 2017 sieren buitenlanders de erelijst op. De in 2017 verongelukte Italiaanse coureur Michele Scarponi (winnaar 2011) won enkele dagen voor zijn noodlottige ongeval nog een etappe. 

Uit het bergdorp Palù di Giovo komen wielrenners van naam en faam: de voltallige familie Moser en hun aangetrouwde neef Gilberto Simoni die de Giro van 2001 en 2003 won. De laatste is winnaar van de Giro van 2001 en 2003. Zijn aangetrouwde oom - Francesco Moser - is echter van een ander kaliber. Na de Belgen Eddy Merckx en Rik van Looy is hij met 273 overwinningen de derde renner die de meeste overwinningen op zijn naam schreef. Zijn neef Moreno Moser is anno 2018 actief in het peloton met onder meer een overwinning in de Strade Bianche.

De Tour de France van 1989 eindigt dat jaar in een secondenspel tussen Laurent Fignon en Greg Lemond met een zenuwslopende tijdrit waar de Amerikaan de Fransman met acht seconden verslaat en zijn tweede Tour wint. Het is het laatste wapenfeit van de mentaal gebroken Fransman die in 2010 komt te overlijden. Fignon had beter moeten weten. Vijf jaar eerder in de Giro van 1984 lijkt de Parijzenaar zijn eerste Giro overwinning op zijn palmarès te mogen bijschrijven. In de Dolomieten neemt hij ruim afstand van de Trentijn Francesco Moser. Zijn voorsprong bedraagt ruim anderhalve minuut als de kemphanen op de laatste dag een tijdrit van 42 kilometer naar Verona moeten afwerken. Moser - de betere tijdrijder - neemt direct voorsprong en zet Fignon onder grote druk. Opmerkelijk gegeven is dat Moser met twee dichte wielen rijdt. Lemond op zijn beurt bedient zich in 1989 van een ander tijdrit fenomeen: het ossenkopstuur. Na tien kilometer heeft Moser al een halve minuut van zijn achterstand afgesnoept. Er zijn dan nog dertig kilometer te gaan. De druk op Fignon neemt zienderogen toe. Hij worstelt - evenals dat vijf jaar later het geval zal zijn - met zijn tijdritcapaciteiten. Op de finishlijn heeft hij 2.24 minuut op Moser toe moeten geven en verliest daarmee de Giro met een dikke minuut verschil op dezelfde Moser. Voorbereiden Fignon - het halve werk - je had gewaarschuwd moeten zijn toen je je op een wel heel slordige manier op de afsluitende tijdrit op de Champs-Élysées voorbereidde (warming up, kleding en uiteraard je studentikoze staart) waardoor die fanatieke Amerikaan je wel erg opzichtig kon kloppen.